{"id":118,"date":"2020-11-27T15:46:10","date_gmt":"2020-11-27T15:46:10","guid":{"rendered":"https:\/\/www.spklaj.pl\/?page_id=118"},"modified":"2021-01-06T20:55:36","modified_gmt":"2021-01-06T20:55:36","slug":"szkolne-tradycje-patriotyczne","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/www.spklaj.pl\/?page_id=118","title":{"rendered":"Szkolne tradycje patriotyczne"},"content":{"rendered":"\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t
\n\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\n\t\t\t\t\t\t<\/span>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t
\n\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t

W 1527 roku w Krakowie wybuch\u0142a epidemia. Kr\u00f3l Zygmunt I Stary wraz z kr\u00f3low\u0105 Bon\u0105 schronili si\u0119 przed ni\u0105, wyje\u017cd\u017caj\u0105c do Niepo\u0142omic. W tym czasie kr\u00f3l urz\u0105dza\u0142 wiele polowa\u0144. Specjalnie na jego \u017cyczenie sprowadzono wielkiego litewskiego nied\u017awiedzia. Wed\u0142ug legendy podczas polowania nied\u017awied\u017a zaatakowa\u0142 kr\u00f3low\u0105 Bon\u0119, kt\u00f3r\u0105 wystraszony ko\u0144 zrzuci\u0142 z siod\u0142a. Kr\u00f3lowa by\u0142a wtedy brzemienna. W wyniku upadku poroni\u0142a syna, kt\u00f3remu nadano imi\u0119 Olbracht i pochowano w podziemiach Ko\u015bcio\u0142a w Niepo\u0142omicach. Na pami\u0105tk\u0119 tego nieszcz\u0119\u015bliwego wydarzenia miejsce wypadku nazwano Poszyn\u0105, gdy\u017c mieszka\u0144cy Niepo\u0142omic zwykli m\u00f3wi\u0107, \u017ce kr\u00f3lowa pojecha\u0142a tam “po syna”.<\/p>

W czasie II wojny \u015bwiatowej Puszcza Niepo\u0142omicka by\u0142a miejscem licznych walk. 9 wrze\u015bnia 1939 roku w Puszczy mia\u0142a miejsce tragiczna Bitwa pod Poszyn\u0105.\u00a0<\/p>\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t

\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t
\n\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t
\n\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t
<\/div>
Poszyna 2020<\/div><\/div><\/div><\/div>
<\/div>
<\/div><\/div><\/div>
<\/div>
<\/div><\/div><\/div>
<\/div>
<\/div><\/div><\/div>
<\/div>
<\/div><\/div><\/div>
<\/div>
<\/div><\/div><\/div>
<\/div>
<\/div><\/div><\/div>
<\/div>
<\/div><\/div><\/div>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t
<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t<\/i>\n\t\t\t\t\t\t\tPrevious<\/span>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t<\/i>\n\t\t\t\t\t\t\tNext<\/span>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t
\n\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t
\n\t\t\t
<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t
\n\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t

Historyczny zarys corocznych uroczysto\u015bci\u00a0
w sercu Puszczy Niepo\u0142omickiej<\/strong><\/span><\/p>

Materia\u0142y zebra\u0142 i opracowa\u0142 by\u0142y dyrektor szko\u0142y\u00a0 p. Micha\u0142 \u0141uczkiewicz.<\/p>

\/Poni\u017csza wersja zosta\u0142a zmodyfikowana.\/<\/p>

Co roku, we wrze\u015bniu, uczniowie najstarszych klas z ca\u0142ej gminy, uczestnicy \u201eSztafety Pokoju\u201d, przedstawiciele w\u0142adz, zaproszeni go\u015bcie spotykaj\u0105 si\u0119 w sercu Puszczy Niepo\u0142omickiej w rejonie \u201ePoszyny\u201d. Znajduje si\u0119 tutaj ma\u0142y cmentarzyk wojenny z wrze\u015bnia 1939 r. Przygotowywana przez uczni\u00f3w z K\u0142aja uroczysta akademia przypomina wydarzenia z coraz bardziej odleg\u0142ej przesz\u0142o\u015bci. Po z\u0142o\u017ceniu przez obecnych wie\u0144c\u00f3w, kwiat\u00f3w proboszcz parafii w K\u0142aju wraz z zaproszonymi przedstawicielami Ko\u015bcio\u0142a odprawia Msz\u0119 \u015bw. w intencji POKOJU.<\/p>

\"\"Czas zaciera \u015blady. Powstaj\u0105 legendy. Odchodz\u0105 od nas \u015bwiadkowie tamtych wydarze\u0144. W\u015br\u00f3d miejscowego spo\u0142ecze\u0144stwa istnieje kilka wersji przynale\u017cno\u015bci i nazwy jednostki spoczywaj\u0105cych tutaj \u017co\u0142nierzy.<\/p>

Opracowanie to, po\u015bwi\u0119cone ich pami\u0119ci, ma za zadanie uzupe\u0142ni\u0107 t\u0119 luk\u0119.<\/p>

\"\"Na cmentarzyku spoczywaj\u0105 \u017co\u0142nierze polscy z III\/5 pu\u0142ku strzelc\u00f3w podhala\u0144skich (p-s-p) ze sk\u0142adu 156 pu\u0142ku piechoty rezerwy. Polegli w krwawej bitwie z Niemcami, stoczonej na zapleczu wroga w dniu 9 wrze\u015bnia 1939 r.<\/p>

Opis dzia\u0142a\u0144 kombinowanego 156 pu\u0142ku piechoty rezerwy<\/p>

Kombinowany 156 pu\u0142k piechoty rezerwy sformowany zosta\u0142 z ko\u0144cem sierpnia 1939 r. z pu\u0142k\u00f3w podhala\u0144skich. W jego sk\u0142ad wesz\u0142y jednostki:<\/p>

  • dow\u00f3dztwo pu\u0142ku i I batalion zmobilizowany zosta\u0142 przy 1 pu\u0142ku strzelc\u00f3w podhala\u0144skich (dalej p-s-p) w Nowym S\u0105czu,<\/p><\/li>

  • II batalion tego pu\u0142ku stworzony zosta\u0142 z III batalionu 2 pu\u0142ku strzelc\u00f3w podhala\u0144skich (dalej p-s-p) z Sanoka,<\/p><\/li>

  • III batalion utworzony by\u0142 z III batalionu 5 pu\u0142ku strzelc\u00f3w podhala\u0144skich
    (dalej p-s-p) z Przemy\u015bla.<\/p><\/li><\/ul>

    4 wrze\u015bnia, pu\u0142k podporz\u0105dkowany Grupie Operacyjnej \u201eBoruta\u201d, zosta\u0142 przydzielony do 10 Brygady Kawalerii Zmotoryzowanej. Otrzyma\u0142 zadanie przej\u0119cia obrony na przedpolu Dobczyc, dla umo\u017cliwienia brygadzie wyci\u0105gni\u0119cia oddzia\u0142\u00f3w 24 pu\u0142ku u\u0142an\u00f3w zmotoryzowanych i 1 pu\u0142ku saper\u00f3w g\u00f3rskich KOP, oderwania si\u0119 od nieprzyjaciela i przesuni\u0119cie ich na zagro\u017cone wschodnie skrzyd\u0142o.<\/p>

    I batalion 156 pu\u0142ku piechoty rezerwy zaj\u0105\u0142 stanowiska obronne okrakiem przez szos\u0119 szczy\u017cyck\u0105 w rejonie Krzes\u0142awic, prawym skrzyd\u0142em opieraj\u0105c si\u0119 o panuj\u0105ce wzniesienie \u201eGrodzisko\u201d.<\/p>

    Batalion III\/2 p-s-p ze sk\u0142adu 156 pu\u0142ku piechoty rezerwy okopa\u0142 si\u0119 w rejonie Poznachowic G\u00f3rnych, lewym skrzyd\u0142em r\u00f3wnie\u017c o \u201eGrodzisko\u201d oparty.<\/p>

    Batalion III\/5 p-s-p tego pu\u0142ku zaj\u0105\u0142 stanowiska obronne w rejonie Glichowa.<\/p>

    5 wrze\u015bnia, po po\u0142udniu w czasie luzowania oddzia\u0142\u00f3w 10 Brygady Kawalerii Zmotoryzowanej pu\u0142k wszed\u0142 do walki. Rozpocz\u0105\u0142 j\u0105 nieprzyjacielski ogie\u0144 artyleryjski, skierowany na pozycje II i III batalionu, bez przerwy trwaj\u0105cy do wieczora. Natomiast koncentryczne uderzenie niemieckie (3 Dywizja G\u00f3rska) w sile 4 batalion\u00f3w piechoty i jednej brygady pancernej skierowane zosta\u0142o na I batalion. Pierwsze uderzenie wzd\u0142u\u017c szosy szczy\u017cyckiej sko\u0144czy\u0142o si\u0119 zupe\u0142nym zniszczeniem niemieckiej kompanii piechoty, kt\u00f3ra wyszed\u0142szy w zwartym szyku na ogie\u0144 karabin\u00f3w maszynowych, zosta\u0142a wybita. Nast\u0119pne dwa uderzenia nieprzyjaciela, prowadzone zalesionym zboczem, zosta\u0142y w zaciek\u0142ej walce wr\u0119cz i granatami r\u0119cznymi odparte. W tym czasie si\u0142y pancerne nieprzyjaciela dokona\u0142y pr\u00f3by obej\u015bcia I baonu od strony Gruszowa i oskrzydlenia go. Przeciwuderzenie 24 pu\u0142ku u\u0142an\u00f3w ogniem artylerii na wprost udaremni\u0142o ten zamiar z du\u017cymi stratami nieprzyjaciela. Oko\u0142o godz. 22 walka usta\u0142a. Oddzia\u0142y 10 Brygady Kawalerii Zmotoryzowanej przesun\u0119\u0142y si\u0119, pod os\u0142on\u0105 nocy, w rejon Leszczyny i Nowego Wi\u015bnicza do powiatu boche\u0144skiego. 156 p-p-rezerwy, do kt\u00f3rego rozkaz o wycofaniu si\u0119 do doszed\u0142, pozosta\u0142 na wysuni\u0119tych stanowiskach. Noc up\u0142yn\u0119\u0142a na o\u017cywionej dzia\u0142alno\u015bci patrolowej, kt\u00f3ra stwierdzi\u0142a okr\u0105\u017caj\u0105ce ruchy nieprzyjaciela na lewym skrzydle pu\u0142ku. Wielokrotne pr\u00f3by nawi\u0105zania \u0142\u0105czno\u015bci radiowej z Grup\u0105 Operacyjn\u0105 \u201eBoruta\u201d zawiod\u0142y. Dopiero po p\u00f3\u0142nocy pluton cyklist\u00f3w wys\u0142any celem nawi\u0105zania \u0142\u0105czno\u015bci z 10 Brygad\u0105 Kawalerii Zmotoryzowanej natrafi\u0142 na jej oddzia\u0142 pancerny w \u0141apanowie. Dow\u00f3dca pp\u0142k. M\u0142yniec podejmuje decyzj\u0119 o pozostaniu na dotychczasowych stanowiskach, w my\u015bl zasadniczej intencji rozkazu \u2013 zatrzymania nieprzyjaciela przez czas jak najd\u0142u\u017cszy.<\/p>

    6 wrze\u015bnia, ranek zastaje 156 pu\u0142k na pozycjach dnia poprzedniego. Niemiecka 3 Dywizja G\u00f3rska rozpoczyna uderzenie od po\u0142udnia i wschodu, a r\u00f3wnocze\u015bnie du\u017ca grupa pancerna z 2 Dywizji Pancernej posuwaj\u0105c si\u0119 od zachodu po osi Dobczyce \u2013 Gd\u00f3w, na g\u0142\u0119bokich ty\u0142ach, odcina pu\u0142kowi drog\u0119 odwrotu. Wobec beznadziejnego po\u0142o\u017cenia dow\u00f3dca po po\u0142udniu wyda\u0142 polecenie dow\u00f3dcom batalion\u00f3w przebijania si\u0119 z okr\u0105\u017cenia samodzielnie w kierunku wschodnim na Bochni\u0119. Ma\u0142e oddzia\u0142y s\u0105 ruchliwsze i mniej spostrzegane w terenie. Poszczeg\u00f3lne bataliony przemykaj\u0105c si\u0119 noc\u0105 w r\u00f3\u017cnych kierunkach, pr\u00f3bowa\u0142y si\u0119 wyrwa\u0107 z kleszczy \u2013 uleg\u0142y jednak oddzielnemu rozbiciu.<\/p>

    I Batalion majora Karola R\u00f3\u017cyckiego po przemarszu kilkunastu kilometr\u00f3w w kierunku p\u00f3\u0142nocnym, rano\u00a07 wrze\u015bnia, po przekroczeniu Raby zosta\u0142 przez zmotoryzowane oddzia\u0142y niemiecki pod Winiarami (na zach\u00f3d od Gdowa) zaatakowany, rozbity i rozproszony.<\/p>

    II Batalion majora Kazimierza Tumidajskiego skierowa\u0142 si\u0119 na Bochni\u0119 i o \u015bwicie 7 wrze\u015bnia zatrzyma\u0142 si\u0119 w lesie Kopaliny (na p\u00f3\u0142noc od Nowego Wi\u015bnicza). Wieczorem ruszy\u0142 dalej w kierunku Tarnowa i nad ranem 8 wrze\u015bnia zapad\u0142 w las ko\u0142o Okocimia, nast\u0119pnej nocy obok miejscowo\u015bci \u0141opa\u0144 przekroczy\u0142 szos\u0119 Bochnia \u2013 Tarn\u00f3w i przed \u015bwitem 9 wrze\u015bnia wszed\u0142 w lasy Rad\u0142owskie. W Rad\u0142owie stoczy\u0142 tego dnia z wojskami niemieckimi ci\u0119\u017ck\u0105 i krwaw\u0105 bitw\u0119. Cz\u0119\u015b\u0107 \u017co\u0142nierzy, a z nimi dow\u00f3dca, pojedynczo lub grupkami wydostawali si\u0119 z matni, ale batalion ju\u017c si\u0119 nie zebra\u0142 i przesta\u0142 istnie\u0107.<\/p>

    Dow\u00f3dca III batalionu major Janusz Rowi\u0144ski wieczorem 6 wrze\u015bnia\u00a0wezwa\u0142 na odpraw\u0119\u00a0dow\u00f3dc\u00f3w kompanii i pluton\u00f3w, przedstawi\u0142 im trudn\u0105 sytuacj\u0119 batalionu, ujawniaj\u0105c przy tym sw\u00f3j zamiar przedzierania si\u0119 pod os\u0142on\u0105 nocy i las\u00f3w do Puszczy Niepo\u0142omickiej, a nast\u0119pnie na lewy brzeg Wis\u0142y, gdzie spodziewa\u0142 si\u0119 oddzia\u0142\u00f3w polskich. Dow\u00f3dcy kompanii otrzymali rozkaz uporz\u0105dkowania oddzia\u0142\u00f3w i sprz\u0119tu, zaostrzenia dyscypliny marszowej tak, aby w razie zetkni\u0119cia si\u0119 na Niemc\u00f3w, m\u00f3g\u0142 batalion w spos\u00f3b zdecydowany otworzy\u0107 sobie drog\u0119 bagnetem i granatem. P\u00f3\u017anym wieczorem baon ruszy\u0142 w kierunku \u0141apanowa, unikaj\u0105c dr\u00f3g opanowanych przez nieprzyjaciela i na dzie\u0144 7 wrze\u015bnia zatrzyma\u0142 si\u0119 w lesie ko\u0142o Cichawki.<\/p>

    Nastr\u00f3j w batalionie nie by\u0142 dobry. \u017bo\u0142nierze g\u0142odni, zm\u0119czeni i niewyspani k\u0142adli si\u0119 na ziemi\u0119 przy ka\u017cdym odpoczynku. W wi\u0119kszo\u015bci mieli poodparzane stopy, z kt\u00f3rych od pocz\u0105tku wojny nie zdejmowali nowych trzewik\u00f3w. Niekt\u00f3rzy z gor\u0105czki i z pragnienia u\u017cywali do picia wody z przydro\u017cnych row\u00f3w i ka\u0142u\u017c, co z kolei powodowa\u0142o biegunki. Przebywaj\u0105c w lesie s\u0142yszeli dooko\u0142a warkot motor\u00f3w i ruch kolumn niemieckich na drogach. W tych warunkach marsz baonu noc\u0105 po bezdro\u017cach odbywa\u0142 si\u0119 powoli.<\/p>

    7 wrze\u015bnia\u00a0(Bochnia by\u0142a ju\u017c w tym czasie zaj\u0119ta przez Niemc\u00f3w) po zakopaniu zb\u0119dnego sprz\u0119tu wojskowego, g\u0142\u00f3wnie amunicji i granat\u00f3w w lesie w Cichawce, baon ruszy\u0142 dalej w kierunku p\u00f3\u0142nocnym. Przemarsz odbywa\u0142 si\u0119 nocami przez Sobol\u00f3w, Grabin\u0119, Nieszkowice Ma\u0142e, Che\u0142m.<\/p>

    9 wrze\u015bnia, przed \u015bwitem batalion przeszed\u0142 wp\u0142aw przez Rab\u0119 i osi\u0105gn\u0105\u0142 skraj lasu mi\u0119dzy Stanis\u0142awicami a K\u0142ajem. Do Puszczy Niepo\u0142omickiej baon wszed\u0142 o godz. 530<\/sup>, przekroczywszy tor kolejowy obok budki kolejowej w K\u0142aju. By\u0142o ju\u017c jasno. Ca\u0142y przemarsz odbywa\u0142 si\u0119 marszem ubezpieczonym. Ludno\u015b\u0107 okoliczna ch\u0119tnie s\u0142u\u017cy\u0142a za przewodnik\u00f3w i udziela\u0142a informacji o ruchach wojsk niemieckich, dzi\u0119ki czemu nie dosz\u0142o do starcia z Niemcami.<\/p>

    Po wkroczeniu do Puszczy batalion maszerowa\u0142 kilka kilometr\u00f3w dalej szerok\u0105 ducht\u0105 i roz\u0142o\u017cy\u0142 si\u0119 na wypoczynek w rejonie \u201ePoszyny\u201d, wystawiaj\u0105c na spodziewanych kierunkach zagro\u017cenia ubezpieczenie. \u017bo\u0142nierze po wy\u017c\u0119ciu mundur\u00f3w i bielizny z wody, przemoczonych w czasie przeprawy przez Rab\u0119, u\u0142o\u017cyli si\u0119 do upragnionego wypoczynku i snu, ufni, \u017ce znajduj\u0105 si\u0119 u siebie w kraju i mi\u0119dzy swoimi.<\/p>

    O przemarszu batalionu do Puszczy Niepo\u0142omickiej donios\u0142a W\u0119glowa ze Stanis\u0142awic by\u0142a robotnica sezonowa w Rzeszy, za\u015b miejsce postoju spenetrowa\u0142 Jakub Mattern z Do\u0142uszyc, robotnik tartaku w K\u0142aju, p\u00f3\u017aniejszy volksdeutsch, poda\u0142 Niemcom dok\u0142adne informacje o rozmieszczeniu baonu w lesie i sposobie ubezpieczenia.<\/p>

    Oddzia\u0142y niemieckie w sile kilku batalion\u00f3w o godz. 14, korzystaj\u0105c z g\u0119stego poszycia le\u015bnego, podsun\u0119\u0142y si\u0119 skrycie i po zlikwidowaniu ubezpieczenia, podchodz\u0105c na odleg\u0142o\u015b\u0107 rzutu granatem, zaatakowa\u0142y batalion. Kiedy \u017co\u0142nierze zacz\u0119li si\u0119 zrywa\u0107 ze snu, chwyta\u0107 za bro\u0144 i gor\u0105czkowo porz\u0105dkowa\u0107 oporz\u0105dzenie, spad\u0142a na nich lawina ognia karabin\u00f3w maszynowych i wybuchy granat\u00f3w. Zaskoczenie by\u0142o kompletne. Niemcy przebiegaj\u0105c mi\u0119dzy drzewami prowadzili morderczy ogie\u0144 do \u017co\u0142nierzy polskich, kt\u00f3rzy strzelali przewa\u017cnie kl\u0119cz\u0105c. Niekt\u00f3rzy w bieli\u017anie stanowili idealny cel. Po opanowaniu pierwszego wra\u017cenia zaskoczenia, dow\u00f3dcy starali si\u0119 przerwa\u0107 bezw\u0142adn\u0105 strzelanin\u0119 i kierowa\u0107 ogie\u0144 do cel\u00f3w, kt\u00f3re wskazywali, nast\u0119pnie zorganizowali zaci\u0119ty op\u00f3r i prowadzili \u017co\u0142nierzy do walki wr\u0119cz. Nasilenie walki chwilami s\u0142ab\u0142o lub wzmaga\u0142o si\u0119, pot\u0119\u017cnia\u0142y wybuchy granat\u00f3w to w jednej lub innej stronie postoju baonu. Niemcy wprowadzili do akcji wozy pancerne, kt\u00f3re przyby\u0142y od strony Woli Batorskiej. Mimo zaci\u0119tej obrony zako\u0144czy\u0142 si\u0119 nier\u00f3wny b\u00f3j, \u017co\u0142nierze polscy zostali przez przewa\u017caj\u0105ce si\u0142y wroga pokonani i rozbici. Na pobojowisku zosta\u0142o 56 \u017co\u0142nierzy polskich zabitych i rannych, kt\u00f3rych Niemcy przed odej\u015bciem z pola walki dobili strza\u0142ami i bagnetami z w\u015bciek\u0142o\u015bci za poniesione straty, o czym \u015bwiadczy\u0142o to, \u017ce niekt\u00f3rzy zabici mieli \u015bwie\u017co zabanda\u017cowane rany. Nie stwierdzono r\u00f3wnie\u017c, aby po walce wywozili je\u0144c\u00f3w lub rannych \u017co\u0142nierzy polskich z pola walki.<\/p>

    \"\"<\/p>

    W bitwie poleg\u0142 kapitan Edward Szyma\u0144ski z \u0141\u0119czycy, najbardziej bojowy i lubiany przez swoich \u017co\u0142nierzy oficer, zosta\u0142 zak\u0142uty bagnetami, obs\u0142uguj\u0105cy karabin maszynowy st. sier\u017cant Stanis\u0142aw Paprzycki, najlepszy cekaemista-instruktor 5 psp i wielu dzielnych oficer\u00f3w, podchor\u0105\u017cych, podoficer\u00f3w i strzelc\u00f3w podhala\u0144skich. Po rozbiciu batalionu znaczna cz\u0119\u015b\u0107 \u017co\u0142nierzy wyrwa\u0142a si\u0119 z matni, rozproszy\u0142a si\u0119 po lesie i noc\u0105 podchodz\u0105c do dom\u00f3w we wsiach przyleg\u0142ych do puszczy, przebra\u0142a si\u0119 w ubrania cywilne, by wr\u00f3ci\u0107 do swoich stron. Dow\u00f3dca III batalionu major Janusz Rowi\u0144ski zosta\u0142 ukryty i przebrany na plebanii w Zabierzowie.<\/p>

    Akcj\u0105 przeciwko III batalionowi dowodzi\u0142 oficer niemiecki (nieznanego stopnia) Robert Koch. Kwaterowa\u0142 on kr\u00f3tki czas u J\u00f3zefa Mazura w Woli Batorskiej na Hysnem. Niemcy w tej bitwie stracili oko\u0142o 70 zabitych i rannych, kt\u00f3rych bezpo\u015brednio po walce zebrali i wywie\u017ali samochodami z pobojowiska.<\/p>

    Cia\u0142a poleg\u0142ych \u017co\u0142nierzy zosta\u0142y przez Oddzia\u0142 PCK przy pomocy okolicznej ludno\u015bci zebrane i z\u0142o\u017cone do wsp\u00f3lnej mogi\u0142y na polu walki w \u015brodku Puszczy Niepo\u0142omickiej, gdzie obecnie znajduje si\u0119 upami\u0119tniaj\u0105cy wydarzenia cmentarzyk wojenny. Zw\u0142oki 4 \u017co\u0142nierzy poleg\u0142ych na ubezpieczeniu w odleg\u0142o\u015bci 1 kilometra od pola walki, znaleziono przy drodze od strony po\u0142udniowej, zosta\u0142y zniesione i pochowane na cmentarzu parafialnym w Cikowicach.<\/p>

    Kombinowany 156 pu\u0142k piechoty rezerwy, w sk\u0142ad kt\u00f3rego wchodzi\u0142y bataliony: I\/156 pu\u0142ku piechoty majora R\u00f3\u017cyckiego, III\/2 p-s-p mjr Tumidajskiego i III\/5 p-s-p mjr Rowi\u0144skiego, wy\u0142adowa\u0142 si\u0119 z transportu kolejowego 2 wrze\u015bnia w Wieliczce, wszed\u0142 po raz pierwszy do walki w dniu 4 wrze\u015bnia w powiecie my\u015blenickim, w ci\u0105gu jednego tygodnia wykrwawi\u0142 si\u0119 zupe\u0142nie i przesta\u0142 istnie\u0107. Dow\u00f3dca pu\u0142ku pp\u0142k M\u0142yniec Pope\u0142ni\u0142 samob\u00f3jstwo.<\/p>

    Jerzy Mattern, kt\u00f3ry zdradzi\u0142 i wskaza\u0142 Niemcom miejsce postoju \u017co\u0142nierzy polskich i rozmieszczenie baonu w lesie na Poszynie, zosta\u0142 za ten czyn skazany wyrokiem S\u0105du Polski Podziemnej na \u015bmier\u0107 i rozstrzelany przez AK w dniu 21 maja 1943 r.<\/p>

    Wspomnienie Leopolda W\u00f3jcika<\/p>

    \u2026 \u201eWyruszamy najpierw lasem, p\u00f3\u017aniej szos\u0105 po lewej. Tu stoi kilka opuszczonych przez nas ci\u0119\u017car\u00f3wek. W jednej z nich nasz \u017co\u0142nierz rozpoznaje zabitego swego brata \u2013 kierowc\u0119. Prosi, aby m\u00f3g\u0142 go pogrzeba\u0107. Czyni to, wyci\u0105gaj\u0105c go z samochodu, k\u0142adzie na ziemi bez wykopanego do\u0142ka i przysypuje lekko ziemi\u0105. Wcze\u015bniej jeszcze przechodzimy przez Rab\u0119 w br\u00f3d. Idziemy zn\u00f3w szos\u0105, nasze ubezpieczenie przednie zostaje ostrzelane. Skr\u0119camy na po\u0142udnie, zn\u00f3w oddalaj\u0105c si\u0119 od puszczy. Po lewej p\u0142ynie Raba. Wychodzimy zn\u00f3w na szos\u0119, batalion przez nieuwag\u0119 rozdzieli\u0142 si\u0119. Katastrofa. Zostaj\u0105 wys\u0142ane patrole, kt\u00f3re powracaj\u0105 z niczym lub nie wracaj\u0105 wcale. A do rana ju\u017c niedaleko. Porucznik Fularz m\u00f3wi: \u201eJed\u017a ty\u201d i ka\u017ce mi wzi\u0105\u0107 1 dru\u017cyn\u0119 na koniach ( koni mieli\u015bmy du\u017co z zostawionego w lesie taboru ). Nie chc\u0119, jad\u0119 sam konno. Wo\u0142am: \u201eGoniec do majora Rowi\u0144skiego!\u201d. Po p\u00f3\u0142 godzinie wo\u0142ania widz\u0119 kogo\u015b wy\u0142aniaj\u0105cego si\u0119 z mroku. Zbli\u017ca si\u0119 milcz\u0105c, ju\u017c mia\u0142em strzela\u0107, a tu: \u201ePodchor\u0105\u017cy, nie poznajecie mnie?\u201d. Ja m\u00f3wi\u0119: \u201ePanie Majorze tak nie mo\u017cna\u201d, a on: \u201eDobrze, nie k\u0142\u00f3\u0107my si\u0119\u201d. Po\u0142\u0105czy\u0142y si\u0119 wreszcie kompanie, kt\u00f3rych stan liczebny zmala\u0142 jednak zastraszaj\u0105co. Chorych i wycie\u0144czonych zostawiali\u015bmy w mijanych wsiach. Innej rady nie by\u0142o. Przechodzili\u015bmy przez szos\u0119 w poprzek na skrzy\u017cowaniu, po lewej stronie tl\u0105ce si\u0119 jeszcze pogorzelisko. O ma\u0142o co nie natkn\u0119li\u015bmy si\u0119 na du\u017c\u0105 kolumn\u0119 ci\u0119\u017car\u00f3wek jad\u0105cych na wsch\u00f3d. Przecinamy tu gruby kabel telefoniczny. Przechodzimy przez wie\u015b, w kt\u00f3rej kwateruj\u0105 niemieckie czo\u0142gi. Wszystko \u015bpi. Nasi likwiduj\u0105 bagnetami wartownik\u00f3w. Przechodzimy przez tory kolejowe. Podchor\u0105\u017cy Ryszard Srebrowski m\u00f3wi do mnie: \u201eSp\u00f3jrz, w prawo wida\u0107 tartak w K\u0142aju. Jeszcze 100 m. i jeste\u015bmy ju\u017c pod polskimi rz\u0105dami\u201d. Wchodzimy w Puszcz\u0119. Jeden z \u017co\u0142nierzy prosi mnie, \u017cebym si\u0119 z nim zamieni\u0142 na karabiny. On mi da rkm, a ja jemu kbk, b\u0119dzie mu l\u017cej. Jecha\u0142em konno, wi\u0119c transakcja dosz\u0142a do skutku.<\/p>

    W ko\u0144cu zatrzymujemy si\u0119 na odpoczynek. Z tej okazji zn\u00f3w sprzeczka. Fularz chce wystawi\u0107 plac\u00f3wki \u2013 Rowi\u0144ski nie. Twierdzi, \u017ce w lesie trzeba mie\u0107 \u017co\u0142nierzy w skupieniu. Zostaj\u0105 wystawione tylko warty w odleg\u0142o\u015bci 40 m. od biwaku. Upadam ze zm\u0119czenia, podobnie jak i pozostali \u017co\u0142nierze. Zapadamy w sen. Po pewnym czasie budzi mnie Fularz i m\u00f3wi: \u201eczego\u015b si\u0119 boj\u0119, nie mog\u0119 spa\u0107, chod\u017a sprawdzimy warty, b\u0119dzie mi l\u017cej\u201d. Id\u0119, cho\u0107 niech\u0119tnie. Wszystkie posterunki \u015bpi\u0105. Fularz budzi delikatnie, t\u0142umaczy. Bo\u017ce, jaka to kara by\u0142aby przed wojn\u0105 za spanie na posterunku \u2013 areszt \u015bcis\u0142y najmniej. Wracamy i zn\u00f3w zasypiam. Przez sen s\u0142ysz\u0119: \u201est\u00f3j, kto idzie?\u201d i strza\u0142. Budz\u0119 si\u0119, \u0142api\u0119 rkm i chlebak z magazynkami. Wielu naszych w koszulach \u0142apie za bro\u0144, inni ju\u017c w he\u0142mach \u2013 nikt nie ucieka, wszyscy strzelaj\u0105. Niemcy zasypuj\u0105 nas ulew\u0105 ognia. M\u00f3j rkm, ku mojej rozpaczy nie strzela seriami, lecz pojedynczo. Obok mnie \u017co\u0142nierz czo\u0142gista, kt\u00f3ry do nas do\u0142\u0105czy\u0142, wo\u0142a: \u201ePodchor\u0105\u017cy \u2013 seriami!\u201d. Krzycz\u0119 i ja: \u201eNie mog\u0119\u201d. A on spokojnie strzela\u0142 raz za razem, powtarzaj\u0105c za ka\u017cdym strza\u0142em: \u201eTo za mego podchor\u0105\u017cego\u201d, \u201dTo za m\u00f3j czo\u0142g\u201d, a\u017c zgin\u0105\u0142 i zosta\u0142 pochowany p\u00f3\u017aniej razem z naszymi piechurami. Ten czo\u0142gista w lesie 8 wrze\u015bnia opowiada\u0142 mi, \u017ce gdy jechali w czo\u0142gu z podchor\u0105\u017cym, nawali\u0142 silnik, dlaczego, nie wiadomo. Podchor\u0105\u017cy kaza\u0142 mu opu\u015bci\u0107 czo\u0142g, co te\u017c uczyni\u0142 i ukry\u0142 si\u0119 w pobli\u017cu. Nadjechali Niemcy. Nieruchomy czo\u0142g otworzy\u0142 nagle ogie\u0144. Niemcy mieli straty, lecz czo\u0142g i podchor\u0105\u017cy zgin\u0119li. Gdzie to by\u0142o, nie wiem.<\/p>

    Niemcy, pewni siebie, podje\u017cd\u017caj\u0105 furmankami szos\u0105. Pr\u00f3buj\u0119 dosta\u0107 si\u0119 do swego plutonu. Przekl\u0119te rzemienie, kt\u00f3rymi przytroczone by\u0142y okmy na koniach, twarde, nie daj\u0105 si\u0119 rozpl\u0105ta\u0107 i uniemo\u017cliwiaj\u0105 ich u\u017cycie. Ale i na Niemc\u00f3w czeka niespodzianka. Jad\u0105cych szos\u0105 furmankami z odleg\u0142o\u015bci oko\u0142o 70 m. wita celny ogie\u0144 naszych piechur\u00f3w. Strzelam i ja ogniem \u2013pojedynczym ze swego rkm do wroga i jego koni. Pi\u0119kny, a zarazem straszny to widok. Przewr\u00f3cone konie w zaprz\u0119gach, szamoc\u0105ce si\u0119 i wierzgaj\u0105ce. Niemcy z szosy nawet nie odpowiadaj\u0105. Odezwa\u0142 si\u0119 w ko\u0144cu nasz ckm, troch\u0119 to Niemc\u00f3w nacieraj\u0105cych z po\u0142udnia zatrzymuje na chwil\u0119. Obok mnie \u017co\u0142nierz z mojego plutonu Chasmek Szermon. Zna\u0142em go jeszcze z mojej praktyki w 5 psp w 1937 r. By\u0142 to \u017byd, w cywilu pracownik tartaku, obs\u0142ugiwa\u0142 \u201eDiesla\u201d, teraz strzela\u0142 mimo rany w g\u0142ow\u0119. Krew p\u0142ynie mu spod he\u0142mu. A on, nie wiem, czy w agonii, czy w szoku, m\u00f3wi: \u201d\u017bal mi ciebie mamo i ojczyzny mi \u017cal\u201d. Ten \u017bydek lepiej przewidywa\u0142 bieg wypadk\u00f3w ni\u017c ja. Po okr\u0105\u017ceniu batalionu pyta\u0142 mnie: \u201ePodchor\u0105\u017cy, co teraz b\u0119dzie?\u201d. Ja wierzy\u0142em w Angli\u0119 i Francj\u0119, odpowiadam: \u201ePrzyjd\u0105 Anglicy, Francuzi \u2013 zajmiemy Berlin\u201d. \u017bydek popatrzy\u0142 tylko na mnie z politowaniem i powiedzia\u0142 pami\u0119tne s\u0142owa: \u201eA ja si\u0119 nie poddam\u201d.<\/p>

    Niedaleko przebiega pchor. Dorosi\u0144ski, krzyczy, \u017ce wystrzela\u0142 wszystkie naboje, prosi o amunicj\u0119. Podaje mu j\u0105 \u017co\u0142nierz. Zn\u00f3w pr\u00f3buje si\u0119 dosta\u0107 do swego plutonu. Jaki\u015b \u017co\u0142nierz biegnie od strony po\u0142udniowej, cz\u0119sto odwraca si\u0119 i strzela. Podnosz\u0119 si\u0119 z ziemi i pytam, co tam jest. On krzyczy: \u201eTam s\u0105 ju\u017c Niemcy\u201d. Wtem uderzenie, zaszumia\u0142o mi w g\u0142owie i og\u0142uch\u0142em \u2013 by\u0142em p\u00f3\u0142przytomny. Jestem blisko kompanii ckm, trzeba koniecznie uruchomi\u0107 jeszcze jeden ckm, to ostania nasza szansa. Macham r\u0119k\u0105, ckm odzywa si\u0119. I nagle pada ranny celowniczy ckmu. Kapitan Szyma\u0144ski biegnie na pomoc. Dooko\u0142a straszna strzelanina. Nie wiem, kto strzela, gdzie sw\u00f3j, gdzie wr\u00f3g. S\u0142ysz\u0119 przeci\u0105g\u0142e polskie: \u201eHurra! Hurra!\u201d \u2013 nasi id\u0105 do szturmu \u2013 znak niechybny. A Niemcy zn\u00f3w co\u015b jakby \u201eLa! La! La!\u201d, oni te\u017c gdzie\u015b szturmuj\u0105, dojdzie do walki na bagnety. Grupki naszych \u017co\u0142nierzy, kt\u00f3rzy pierwotnie cofn\u0119li si\u0119 ku p\u00f3\u0142nocy, biegn\u0105 zn\u00f3w w kierunku pola walki. Naszym trzeba pom\u00f3c. Naraz d\u0142uga seria z naszego ckmu. Chwila ciszy i widz\u0119 por. Fularza w postrz\u0119pionym p\u0142aszczu krzycz\u0105cego\u00a0\u201eNie strzelajcie \u2013 to my!\u201d. Od tej serii ponie\u015bli straty zar\u00f3wno Niemcy jak i Polacy. Ginie kpt. Edward Szyma\u0144ski. Nie ma mowy o dowodzeniu. Strzelaj\u0105 wycofuj\u0105c si\u0119 w r\u00f3\u017cnych kierunkach ma\u0142e grupki, jak i pojedynczy \u017co\u0142nierze, byle jak najdalej od tego strasznego miejsca. Uciekam z jeszcze jednym \u017co\u0142nierzem w las. Za nami goni\u0105 Niemcy. Spotykamy naszego por. Wr\u00f3blewskiego, jego r\u0119ka urwana wisi tylko na kawa\u0142ku sk\u00f3ry. Strza\u0142y staj\u0105 si\u0119 sporadyczne. Chowamy si\u0119 pod k\u0142odami w jakim\u015b tartaku (to nie ten tartak w K\u0142aju, to by\u0142o bardziej na p\u00f3\u0142noc). Niemcy przeszukuj\u0105 teren tartaku, ale nas nie znajduj\u0105. Zakopujemy bro\u0144. W\u0119drujemy, byle tylko uciec Niemcom. 10 wrze\u015bnia na wsch\u00f3d od Stanis\u0142awic zastaj\u0119 ranny lekko w praw\u0105 nog\u0119, dostaj\u0119 si\u0119 do niewoli. Towarzyszowi uda\u0142o si\u0119 uciec. Zabrano mnie do Bochni, do koszar. Tu spotykam grup\u0119 swoich, kt\u00f3rzy dostali si\u0119 do niewoli w puszczy. Opowiadali o dantejskich scenach \u2013 jak si\u0119 z nimi obchodzono. Widzieli na w\u0142asne oczy dobijanie naszych rannych. Zebrano je\u0144c\u00f3w w jednym miejscu i wymierzono w nich ckm ustawiony na wozie, m\u00f3wi\u0105c: \u201emacie 10 minut \u017cycia\u201d. Do jednego ci\u0119\u017cko rannego \u017co\u0142nierza podszed\u0142 polski sanitariusz ze znakiem czerwonego krzy\u017ca na r\u0119kawie, chcia\u0142 rannemu udzieli\u0107 pomocy. Niemiec wyrwa\u0142 sanitariuszowi torb\u0119 i rzuci\u0142 na ziemi\u0119. Uderzy\u0142 go kolb\u0105 karabinu w okolic\u0119 oka. Sanitariusz momentalnie zapuch\u0142, nie widzia\u0142 na oboje oczu. Podobno p\u00f3\u017aniej zosta\u0142 zabity. Ranny prosi pij\u0105cego kaw\u0119 Niemca, \u017ceby mu cho\u0107 \u0142yk u\u017cyczy\u0142. Niemiec pchn\u0105\u0142 rannego \u2013 ten upad\u0142, hitlerowiec stan\u0105\u0142 mu na piersiach i zacz\u0105\u0142 podskakiwa\u0107, ranny zemdla\u0142, a nast\u0119pnie zmar\u0142. P\u00f3\u017aniej kazano naszym kopa\u0107 groby z przeznaczeniem dla siebie \u2013 wszyscy mieli by\u0107 rozstrzelani. Bito przy tym \u017co\u0142nierzy. Trzech \u017co\u0142nierzy rzuci\u0142o si\u0119 do ucieczki. Dw\u00f3ch z nich zosta\u0142o zastrzelonych \u2013 trzeciemu uda\u0142o si\u0119 uciec. W wykopanych grobach zostali pochowani zabici Niemcy. Naszym kazano si\u0119 po\u0142o\u017cy\u0107 twarz\u0105 do ziemi, \u017ceby nie widzieli, ilu by\u0142o zabitych. Zajecha\u0142o kilka du\u017cych ci\u0119\u017car\u00f3wek. Nasi nosili rannych Niemc\u00f3w do ci\u0119\u017car\u00f3wek \u2013 wg relacji \u017co\u0142nierzy by\u0142o ich 32. Ranni wymy\u015blali Polakom: \u201ePsy polskie\u201d.<\/p>

    Z Bochni przewieziono nas do koszar w Kobierzynie pod Krakowem. Tu na oczach wszystkich Niemiec zastrzeli\u0142 naszego za to, \u017ce prosi\u0142, by m\u00f3g\u0142 si\u0119 zobaczy\u0107 ze swoj\u0105 \u017cona i nieletnim dzieckiem. Nawet prosi\u0107 nie wolno by\u0142o. W dniu 14 wrze\u015bnia je\u0144com kazano obnosi\u0107 po dziedzi\u0144cu koszar nagiego zabitego cz\u0142owieka, twierdz\u0105c, \u017ce to \u017byd i \u017ce ka\u017cdego to spotka, kto zechce ucieka\u0107. W niewoli spotka\u0142em si\u0119 z por. Bijakowskim, kt\u00f3ry orzek\u0142, \u017ce jest zdecydowany na ucieczk\u0119. Po 20 wrze\u015bnia oddzielono oficer\u00f3w i podchor\u0105\u017cych od \u017co\u0142nierzy. Rana w nodze solidnie dokucza\u0142a. Przychodzi do mnie Bijakowski i m\u00f3wi: \u201eChcesz ucieka\u0107? \u2013 bo ja, \u017cebym tylko m\u00f3g\u0142. Id\u017a tam, jest magazyn cywilnych ubra\u0144 po dawnych zmobilizowanych, przebierz si\u0119 i przychod\u017a jak najszybciej\u201d. Tak te\u017c uczyni\u0142em. Przychodz\u0119, a on m\u00f3wi: \u201eb\u0119d\u0105 wypuszczani z obozu cywile, ja mam pilnowa\u0107, \u017ceby nie wychodzili przebrani \u017co\u0142nierze. Za to mam by\u0107 odpowiedzialny. Od tej chwili nie znamy si\u0119\u201d. Do\u0142\u0105czam do grupy cywil\u00f3w. Wychodz\u0105cych kontroluje oficer niemiecki, wartownicy i por. Bijakowski. Udaje si\u0119. Po r\u00f3\u017cnych przej\u015bciach wracam do domu. Grubo p\u00f3\u017aniej dowiedzia\u0142em si\u0119, \u017ce Niemc\u00f3w naprowadzi\u0142 na nas \u015bpi\u0105cych mieszkaniec K\u0142aja \u2013 Materna, zdrajca, zlikwidowany nast\u0119pnie przez naszych ch\u0142opc\u00f3w z Armii Krajowej.<\/p>

    Por. Fularz ocala\u0142 i wr\u00f3ci\u0142 do swej podrzeszowskiej wsi. By\u0142 nadal \u017co\u0142nierzem Armii Krajowej. Spotyka\u0142em si\u0119 z nim cz\u0119sto w latach 1939-1941. Pisa\u0142 do mnie jeszcze po wyzwoleniu. Potem zmar\u0142.<\/p>

    Mjr Rowi\u0144ski, wg relacji por. Fularza, zosta\u0142 rozstrzelany przez Niemc\u00f3w w 1940 roku.<\/p>

    Por. Bijakowskiego wi\u0119cej nie spotka\u0142em i dalsze jego losy nie s\u0105 mi znane.<\/p>

    Wspomnienie Ryszarda Pomorskiego<\/p>

    \u201e. . . . Kiedy ogie\u0144 na chwil\u0119 os\u0142ab\u0142, zerwa\u0142em si\u0119 z ppor. Zabierowskim i\u00a0grup\u0105 \u017co\u0142nierzy i z okrzykiem \u201ehurra!\u201d pobiegli\u015bmy naprz\u00f3d. Biegn\u0105c, obejrza\u0142em si\u0119 po kilkunastu krokach za siebie, odwracaj\u0105c g\u0142ow\u0119 odczu\u0142em silne uderzenie w prawe oko, zachwia\u0142em si\u0119 i ujrza\u0142em jak krew zalewa mi praw\u0105 d\u0142o\u0144, w kt\u00f3rej trzyma\u0142em karabin. Poczu\u0142em te\u017c, \u017ce \u015bcieka mi po twarzy. Prawym okiem przesta\u0142em widzie\u0107. Poczu\u0142em nag\u0142e os\u0142abienie tak, \u017ce musia\u0142em ukl\u0119kn\u0105\u0107 i oprze\u0107 si\u0119 r\u0119k\u0105 o ziemi\u0119. Po chwili poczu\u0142em, \u017ce kto\u015b podnosi mnie i podtrzymuje. By\u0142 to ppor. Zabierowski, kt\u00f3ry ostrzeliwuj\u0105c si\u0119, zacz\u0105\u0142 si\u0119 cofa\u0107 ze mn\u0105 do ty\u0142u. Widzia\u0142em jak pojedyncze grupy \u017co\u0142nierzy usi\u0142owa\u0142y z mniejszym lub wi\u0119kszym powodzeniem przedrze\u0107 si\u0119 przez otaczaj\u0105cych nas Niemc\u00f3w. Na ziemi le\u017celi zabici i ranni. Nat\u0119\u017cenie walki przed nami s\u0142ab\u0142o, za nami natomiast strzelanina przybiera\u0142a na sile i wzmog\u0142y si\u0119 wybuchy granat\u00f3w. Po przeskoczeniu duchty, gdzie otrzymali\u015bmy ogie\u0144 z prawej strony ogie\u0144 karabinu maszynowego ze stoj\u0105cego na duchcie wozu pancernego, weszli\u015bmy w g\u0142\u0105b puszczy i mimo mego os\u0142abienia starali\u015bmy si\u0119 oderwa\u0107 od miejsca walki<\/p>

    Oko\u0142o godziny 17 wyszli\u015bmy na skraj lasu naprzeciw wsi Chobot, gdzie w domu so\u0142tysa Franciszka Klimy znalaz\u0142em chwilowe schronienie. Na drugi dzie\u0144 tj. 10 wrze\u015bnia Niemcy zabrali mnie do niewoli i odwie\u017ali do szpitala polowego w Niepo\u0142omicach, a potem do Bielska. Po wyleczeniu odes\u0142ano mnie do obozu jenieckiego, a stamt\u0105d zwolniono mnie do domu, jako trwa\u0142ego inwalid\u0119 wojennego.\u201d<\/p>

    \"\"Pami\u0119\u0107 Ofiarom Wrze\u015bnia<\/p>\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

    W 1527 roku w Krakowie wybuch\u0142a epidemia. Kr\u00f3l Zygmunt I Stary wraz z kr\u00f3low\u0105 Bon\u0105 schronili si\u0119 przed ni\u0105, wyje\u017cd\u017caj\u0105c do Niepo\u0142omic. W tym czasie kr\u00f3l urz\u0105dza\u0142 wiele polowa\u0144. Specjalnie na jego \u017cyczenie sprowadzono wielkiego litewskiego nied\u017awiedzia. Wed\u0142ug legendy podczas polowania nied\u017awied\u017a zaatakowa\u0142 kr\u00f3low\u0105 Bon\u0119, kt\u00f3r\u0105 wystraszony ko\u0144 zrzuci\u0142 z […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":35,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"page-templates\/page_fullwidth.php","meta":[],"yoast_head":"\nSzkolne tradycje patriotyczne - Szko\u0142a Podstawowa<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/www.spklaj.pl\/?page_id=118\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"pl_PL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Szkolne tradycje patriotyczne - Szko\u0142a Podstawowa\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"W 1527 roku w Krakowie wybuch\u0142a epidemia. Kr\u00f3l Zygmunt I Stary wraz z kr\u00f3low\u0105 Bon\u0105 schronili si\u0119 przed ni\u0105, wyje\u017cd\u017caj\u0105c do Niepo\u0142omic. W tym czasie kr\u00f3l urz\u0105dza\u0142 wiele polowa\u0144. Specjalnie na jego \u017cyczenie sprowadzono wielkiego litewskiego nied\u017awiedzia. Wed\u0142ug legendy podczas polowania nied\u017awied\u017a zaatakowa\u0142 kr\u00f3low\u0105 Bon\u0119, kt\u00f3r\u0105 wystraszony ko\u0144 zrzuci\u0142 z […]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/www.spklaj.pl\/?page_id=118\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Szko\u0142a Podstawowa\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2021-01-06T20:55:36+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"http:\/\/spklaj.e-24h.pl\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/1-1-300x203.jpg\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Szacowany czas czytania\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"21 minut\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\/\/www.spklaj.pl\/#organization\",\"name\":\"Szko\u0142a Podstawowa im. Ks. Jana Twardowskiego w K\u0142aju\",\"url\":\"https:\/\/www.spklaj.pl\/\",\"sameAs\":[],\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/www.spklaj.pl\/#\/schema\/logo\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/www.spklaj.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/01\/szkic-Twardowskiego.png\",\"contentUrl\":\"https:\/\/www.spklaj.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/01\/szkic-Twardowskiego.png\",\"width\":227,\"height\":310,\"caption\":\"Szko\u0142a Podstawowa im. Ks. Jana Twardowskiego w K\u0142aju\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/www.spklaj.pl\/#\/schema\/logo\/image\/\"}},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/www.spklaj.pl\/#website\",\"url\":\"https:\/\/www.spklaj.pl\/\",\"name\":\"Szko\u0142a Podstawowa im. Ks. Jana Twardowskiego w K\u0142aju\",\"description\":\"im. ks. Jana Twardowskiego w K\u0142aju\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/www.spklaj.pl\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/www.spklaj.pl\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":\"required name=search_term_string\"}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/www.spklaj.pl\/?page_id=118#primaryimage\",\"url\":\"http:\/\/spklaj.e-24h.pl\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/1-1-300x203.jpg\",\"contentUrl\":\"http:\/\/spklaj.e-24h.pl\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/1-1-300x203.jpg\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/www.spklaj.pl\/?page_id=118#webpage\",\"url\":\"https:\/\/www.spklaj.pl\/?page_id=118\",\"name\":\"Szkolne tradycje patriotyczne - Szko\u0142a Podstawowa\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/www.spklaj.pl\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/www.spklaj.pl\/?page_id=118#primaryimage\"},\"datePublished\":\"2020-11-27T15:46:10+00:00\",\"dateModified\":\"2021-01-06T20:55:36+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/www.spklaj.pl\/?page_id=118#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/www.spklaj.pl\/?page_id=118\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/www.spklaj.pl\/?page_id=118#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\/\/www.spklaj.pl\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Szko\u0142a\",\"item\":\"https:\/\/www.spklaj.pl\/?page_id=35\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":3,\"name\":\"Szkolne tradycje patriotyczne\"}]}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Szkolne tradycje patriotyczne - Szko\u0142a Podstawowa","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/www.spklaj.pl\/?page_id=118","og_locale":"pl_PL","og_type":"article","og_title":"Szkolne tradycje patriotyczne - Szko\u0142a Podstawowa","og_description":"W 1527 roku w Krakowie wybuch\u0142a epidemia. Kr\u00f3l Zygmunt I Stary wraz z kr\u00f3low\u0105 Bon\u0105 schronili si\u0119 przed ni\u0105, wyje\u017cd\u017caj\u0105c do Niepo\u0142omic. W tym czasie kr\u00f3l urz\u0105dza\u0142 wiele polowa\u0144. Specjalnie na jego \u017cyczenie sprowadzono wielkiego litewskiego nied\u017awiedzia. Wed\u0142ug legendy podczas polowania nied\u017awied\u017a zaatakowa\u0142 kr\u00f3low\u0105 Bon\u0119, kt\u00f3r\u0105 wystraszony ko\u0144 zrzuci\u0142 z […]","og_url":"https:\/\/www.spklaj.pl\/?page_id=118","og_site_name":"Szko\u0142a Podstawowa","article_modified_time":"2021-01-06T20:55:36+00:00","og_image":[{"url":"http:\/\/spklaj.e-24h.pl\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/1-1-300x203.jpg"}],"twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Szacowany czas czytania":"21 minut"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/www.spklaj.pl\/#organization","name":"Szko\u0142a Podstawowa im. Ks. Jana Twardowskiego w K\u0142aju","url":"https:\/\/www.spklaj.pl\/","sameAs":[],"logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/www.spklaj.pl\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/www.spklaj.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/01\/szkic-Twardowskiego.png","contentUrl":"https:\/\/www.spklaj.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/01\/szkic-Twardowskiego.png","width":227,"height":310,"caption":"Szko\u0142a Podstawowa im. Ks. Jana Twardowskiego w K\u0142aju"},"image":{"@id":"https:\/\/www.spklaj.pl\/#\/schema\/logo\/image\/"}},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/www.spklaj.pl\/#website","url":"https:\/\/www.spklaj.pl\/","name":"Szko\u0142a Podstawowa im. Ks. Jana Twardowskiego w K\u0142aju","description":"im. ks. Jana Twardowskiego w K\u0142aju","publisher":{"@id":"https:\/\/www.spklaj.pl\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/www.spklaj.pl\/?s={search_term_string}"},"query-input":"required name=search_term_string"}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/www.spklaj.pl\/?page_id=118#primaryimage","url":"http:\/\/spklaj.e-24h.pl\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/1-1-300x203.jpg","contentUrl":"http:\/\/spklaj.e-24h.pl\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/1-1-300x203.jpg"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/www.spklaj.pl\/?page_id=118#webpage","url":"https:\/\/www.spklaj.pl\/?page_id=118","name":"Szkolne tradycje patriotyczne - Szko\u0142a Podstawowa","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.spklaj.pl\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/www.spklaj.pl\/?page_id=118#primaryimage"},"datePublished":"2020-11-27T15:46:10+00:00","dateModified":"2021-01-06T20:55:36+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/www.spklaj.pl\/?page_id=118#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/www.spklaj.pl\/?page_id=118"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/www.spklaj.pl\/?page_id=118#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/www.spklaj.pl\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Szko\u0142a","item":"https:\/\/www.spklaj.pl\/?page_id=35"},{"@type":"ListItem","position":3,"name":"Szkolne tradycje patriotyczne"}]}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.spklaj.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/118"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.spklaj.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.spklaj.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.spklaj.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.spklaj.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=118"}],"version-history":[{"count":37,"href":"https:\/\/www.spklaj.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/118\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":11432,"href":"https:\/\/www.spklaj.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/118\/revisions\/11432"}],"up":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.spklaj.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/35"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.spklaj.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=118"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}